Standard historyczny
W całej historii Kościoła szczerzy chrześcijanie, kaznodzieje i uczeni starali się określić i podsumować najważniejsze elementy wiary chrześcijańskiej w zwięzłych i zrozumiałych stwierdzeniach. W wielu z tych wyznań Ewangelia jest przedstawiona z zadziwiającą jasnością, dając nam coś w rodzaju standardu dla historycznej interpretacji chrześcijaństwa.
Te wyznania wiary nie są natchnione, nieomylne ani nie mogą być stawiane ponad Pismo Święte lub na równi z nim pod względem autorytetu. Zostały jednak napisane w celu pouczenia i ochrony Kościoła przed herezjami, dlatego są przydatne dla każdego pokolenia chrześcijan.
Historia a hermeneutyka
Ważną zasadą hermeneutyki jest to, że powinniśmy badać Pismo Święte w kontekście Kościoła. Od czasów apostolskich aż do dziś istnieją ludzie wierzący, którzy oni prawie dwa tysiąclecia tradycji interpretacyjnej, która służy nie tylko jako instrukcja, lecz także jako drugorzędny standard, z którym możemy porównać własne interpretacje.
Jeśli wszyscy wierzący księgom Starego i Nowego Testamentu chrześcijanie na przestrzeni dziejów są zgodni co do pewnego rodzaju wykładni Biblii, ale nasza osobista interpretacja lub interpretacja naszego pokolenia różni się od ich analizy, powinno to być czerwoną lampką ostrzegającą nas, że możemy być w błędzie i powinniśmy ponownie rozważyć, czy nasze opinie są słuszne.
Trzy prawdy
Studiując Pismo Święte, musimy zawsze pamiętać o trzech ważnych prawdach.
Po pierwsze, Biblia jest jedynym natchnionym i nieomylnym Słowem Bożym i nic nie powinno być stawiane ponad nią lub obok niej. Wszystkie wyznania wiary powinny być traktowane jako drugorzędne w swym autorytecie wobec samego Pisma Świętego. To właśnie z tego powodu często określa się je mianem norm „podrzędnych” lub „drugorzędnych”.
Po drugie, mądrość nie narodziła się wraz z nami i nie umrze wraz z nami. Chociaż Biblia jest natchniona, to nasze osobiste interpretacje już takimi nie są. Wielkim przejawem arogancji jest izolowanie się od dwóch tysięcy lat historii Kościoła i interpretowanie Biblii w indywidualistycznej próżni.
Po trzecie, każdy, kto studiował wielkie pisma z historii Kościoła (szczególnie autorstwa reformatorów, purytanów i pierwszych ewangelicznych chrześcijan), nie tylko uzna ich wielką wartość, lecz także będzie upokorzony ogromem ich wiedzy i pobożności w porównaniu z naszym obecnym pokoleniem.
Skład Apostolski
Skład Apostolski jest najstarszym z zachowanych wyznań chrześcijańskich. Jego oryginalna forma i treść pochodzą najprawdopodobniej z początku II w. (ok. 120 r. n.e.). Chociaż nie ma historycznych dowodów na to, że został napisany lub zredagowany przez 12 apostołów, zawiera podstawowe przekonania wiary apostolskiej, zwłaszcza w odniesieniu do Ewangelii.
Najprawdopodobniej był on używany do nauczania osób nowo nawróconych i pomyślany jako zabezpieczenie przed dominującymi wówczas herezjami (marcjonizm, gnostycyzm, doketyzm). Odnośnie do wpływu Składu Apostolskiego, teolog Joel Beeke pisze: ,,Reformatorzy często włączali Skład Apostoski do swojego kultu i liturgii. Bardziej niż jaikekolwiek inne chrześcijańskie wyznanie wairy może być ono słusznie nazwane ekumenicznym symbolem wairy, ponieważ do dziś jest ono najczęściej używanym wyznaniem w Kościele Zachodnim i Łacińskim.
Poniższy fragment Składu Apostolskiego przedstawia treść Ewangelii. Potwierdza on wiarę w Trójjedynego Boga, Bóstwo i wcielenie Chrystusa, Jego śmierć, zmartwychwstanie i wniebowstąpienie oraz powszechny sąd Chrystusa. Credo oznajmia:
Wierzę w Boga, Ojca Wszechmogącego, Stworzyciela nieba i ziemi i w Jezusa Chrystusa, Syna Jego Jedynego, Pana naszego, który się począł z Ducha Świętego. Narodził się z Marii Panny, umęczon pod Ponckim Piłatem, ukrzyżowan, umarł i pogrzebion, zstąpił do piekieł, trzeciego dnia zmartwychwstał, wstąpił na niebiosa, siedzi po prawicy Boga, Ojca Wszechmogącego, stamtąd przyjdzie sądzić żywych i umarłych.
Nicejskie wyznanie wiary
Nicejskie wyznanie wiary zostało spisane w celu ochrony wiary ortodoksyjnej przed wielkimi herezjami IV i V w., zwłaszcza arianizmem, w którym negowano Trójcę Świętą i Bóstwo Chrystusa. Korzenie tego wyznania wiary sięgają soboru nicejskiego z 325 r. n.e., który został zwołany w celu potwierdzenia odpowiedzi na najgłębsze pytanie, przed którym stanął Kościół chrześcijański: ,,Kim jest Jezus Chrystus?”.
Credo przeszło znaczącą rewizję na soborze konstantynopolitańskim I w 381 r. n.e. i zostało przyjęte jako ostateczne wyznanie wiary chrześcijańskiej na soborze w Chalcedonie w 451 r. Poniższa część Nicejskiego wyznania wiary przedstawia treść Ewangelii. Chociaż jest ono bardziej szczegółowe niż Skład Apostolski, potwierdza te same doktryny, które wymieniono powyżej:
Wierzę w jednego Boga, Ojca Wszechmogącego, Stworzyciela nieba i ziemi, wszystkich rzeczy widzialnych i niewidzialnych.
I w Jednego Pana Jezusa Chrystusa,
Syna Bożego Jednorodzonego, który z Ojca jest zrodzony przed wszystkimi wiekami.
Bóg z Boga, Światłość ze Światłości, Bóg prawdziwy z Boga prawdziwego. Zrodzony a nie stworzony, współistotny Ojcu, a przez Niego wszystko się stało.
On to dla nas ludzi i dla naszego zbawienia zstąpił z nieba.
I za sprawą Ducha Świętego przyjął ciało z Maryi Dziewicy i stał się Człowiekiem.
Ukrzyżowany również za nas, pod Poncjuszem Piłatem został umęczony i pogrzebany.
I zmartwychwstał trzeciego dnia, jak oznajmia Pismo.
I wstąpił do nieba, siedzi po prawicy Ojca. I powtórnie przyjdzie w chwale, sądzić żywych i umarłych,
a królestwu Jego nie będzie końca.
Belgijskie wyznanie wiary
Belgijskie wyznanie wiary jest jednym z najstarszych wyznań wiary reformowanej i słynie z jasności, głębi i piękna. Napisał je w XVI w. Guido de Bres (1522-1567) i inni pastorzy reformowani w Niderlandach, którzy byli poddawani ciężkim prześladowaniom ze strony Filipa II Hiszpańskiego i Kościoła Rzymskokatolickiego.
Ta konfesja została przyjęta jako norma doktrynalna kościołów reformowanych w Niderlandach w 1562 r. i została zrewidowana przez synod w Antwerpii *1566) oraz synod w Dordrechcie (1618-1619). Poniższa część wyznania wiary przedstawia treść Ewangelii. Czytelnik powinien zauważyć, że zawiera ona wszystkie jej doktryny, które można znaleźć w Składzie Apostolskim i Nicejskim wyznaniu wiary, ale w znacznie bardziej rozwiniętej formie.
Artykuł 18
Wyznajemy, że Bóg wypełnił obietnicę daną ojcom przez zwiastowanie proroków, kiedy w wyznaczonym przez siebie czasie zesłał na świat swego jednorodzonego i wiecznego Syna, który przyjął postać sługi i stał się podobny ludziom (Flp 2,7), w rzeczywisty sposób przyjmując prawdziwą ludzką naturę z wszelkimi jej słabościami za wyjątkiem grzechu; poczęty w łonie błogosławionej dziewicy Marii mocą Ducha Świętego bez udziału mężczyzny przyjął nie tylko ludzką naturę w formie ciała, lecz także ludzką duszę, aby być prawdziwie człowiekiem. Skoro dusza upadła podobnie jak ciało, musiał On przyjąć oba, aby oba zbawić.
Artykuł 20:
Wierzymy, że Bóg, który jest doskonale miłosierny i sprawiedliwy, zesłał swego
Syna, aby przyjął tę naturę, która dopuściła się nieposłuszeństwa, aby też przez nią
zadośćuczynić i ponieść karę za grzech przez niewypowiedziane męki i śmierć. Bóg
zatem okazał sprawiedliwość przeciwko swemu Synowi, kiedy złożył na Niego nasze
grzechy, których byliśmy winni i z powodu których zasługiwaliśmy na potępienie, i
wylał na nas swoje miłosierdzie i dobroć przez swą prostą i doskonałą miłość,
wydając swojego Syna na śmierć za nas i wzbudzając Go z martwych dla naszego
usprawiedliwienia, abyśmy przez Niego mogli posiąść nieśmiertelność i życie
wieczne.Artykuł 21:
Wierzymy, że Jezus Chrystus jest zaprzysiężony na wiecznego Arcykapłana według porządku Melchizedeka i że wydał się za nas Ojcu, aby uśmierzyć Jego gniew przez pełne zadośćuczynienie, kiedy ofiarował się na drzewie krzyża i przelał swoją drogą krew, aby oczyścić nasze winy, jak to przepowiedzieli prorocy. Gdyż jest napisane: „Lecz On zraniony jest za występki nasze, starty za winy nasze. Ukarany został dla naszego zbawienia i jego ranami jesteśmy uleczeni. Prowadzono Go jak jagnię na rzeź i do przestępców był zaliczony” (Iz 53,5.7.12), zaś Poncjusz Piłat skazał Go jak złoczyńcę, choć nie znalazł w Nim żadnej winy. Tak zapłacił za to, czego nie zrabował, i cierpiał, sprawiedliwy za niesprawiedliwych (Ps 69,5; 1 Pt 3,18), zarówno w ciele, jak i na duszy, doświadczając straszliwej kary za nasze grzechy do tego stopnia, że nawet krople Jego potu stały się kroplami krwi spływającymi na ziemię. Zawołał: „Boże mój, Boże, czemuś mnie opuścił?” (Mt 27,46). Cierpiał wszystkie te męki dla odpuszczenia naszych grzechów.
Z tego powodu twierdzimy słusznie wraz z apostołem Pawłem, że nie znamy niczego więcej jak tylko Jezusa Chrystusa i to ukrzyżowanego, a wszystko inne uznajemy za szkodę i odrzucamy wobec doniosłości, jaką ma poznanie Jezusa Chrystusa, naszego Pana (1 Kor 2,2; Flp 3,8), w którego ranach znajdujemy wszelką pociechę. Nie potrzeba dłużej szukać lub obmyślać innej drogi do pojednania z Bogiem poza tą jedyną ofiarą złożoną raz na zawsze, przez którą uczynił doskonałymi tych, którzy są uświęceni.
Westminsterskie wyznanie wiary oraz Druga londyńska konfesja baptystyczna z 1677/1689 r.
W 1643 r. angielski parlament wezwał ,,uczonych, bogobojnych i sprawiedliwych” teologów i parlamentarzystów do zebrania się w opactwie westminsterskim w Londynie w celu zreformowania Kościoła Anglii w zakresie doktryny, praktyki i kultu. W 1646 r., w wyniku tych zgromadzeń, zredagowano i zatwierdzono Westminsterskie wyznanie wiary. zostało ono opublikowane w 1647 r. W tym samym roku zostało przyjęte jako norma podporządkowana (tzn. norma która jest podporządkowana Pismu Świętemu) Kościoła Szkocji. Jest to pierwszorzędne wyznanie koserwatywnych Kościołów prezbiteriańskich na całym świecie.
Druga londyńska konfesja z 1677/1689 r. jest adaptacją Westminsterskiego wyznania wiary dokonaną przez partykularnych baptystów z Anglii. Niektóre modyfikacje zostały wprowadzone przez samych redaktorów, inne zaś zaczerpnięto z Pierwszej londyńskiej konfesji baptystycznej z 1644 r. oraz Deklaracji z Savoy, która została opublikowana przez Kościoły kongregacjonalistyczne w 1658 r. Celem konfesji z 1677/1689 r. było wykazanie jedości i ciągłości wiary chrześcijańskiej, jaka istnieje między baptystami partykularnymi a wyznaniem reformowanym w Anglii i na całym świecie.
W poniższych artykułach dotyczących natury Ewangelii, Wyznanie westminsterskie i Druga londyńska konfesja baptystyczna z 1677/1689 r. są niemal identyczne. Poniższy fragment pochodzi z rozdziału 8 Drugiej londyńskiej konfesji baptystycznej.
1. W swym odwiecznym zamiarze, upodobało się Bogu wybrać i ustanowić Pana Jezusa, swego jednorodzonego Syna, zgodnie z przymierzem jakie zawarli, Pośrednikiem pomiędzy Bogiem a człowiekiem; Prorokiem, Kapłanem i Królem, Głową i Zbawicielem Kościoła, Dziedzicem wszystkich rzeczy i Sędzią świata, któremu odwiecznie podarował lud, aby byli jego potomstwem i aby zostali przez niego w odpowiednim czasie odkupieni, powołani, usprawiedliwieni, uświęceni i uwielbieni.
2. Syn Boży, druga osoba Trójcy Świętej, będąc prawdziwym i wiecznym Bogiem, blaskiem chwaty Ojca, współistotnym i równym temu, który uczynił świat, a teraz podtrzymuje i zarządza wszystkim, co uczynił, gdy nadeszła pełnia czasu, przyjął na siebie naturę człowieka ze wszystkimi jej istotnymi własnościami i powszechnymi słabościami, choć bez grzechu; będąc poczętym przez Ducha Świętego w łonie Marii Dziewicy, gdy Duch Święty zstąpił na nią, a moc Najwyższego zacieniła ją, tak narodził się z kobiety z plemienia Judy, z rodu Abrahama i Dawida zgodnie z Pismem. Tak więc dwie pełne, doskonałe i odrębne natury zostały nierozdzielnie złączone ze sobą w jednej osobie, bez przemiany, złożenia czy zmieszania. Która to osoba jest prawdziwym Bogiem i prawdziwym człowiekiem, ale jednym Chrystusem, jedynym Pośrednikiem pomiędzy Bogiem a człowiekiem
3. Pan Jezus, w swej ludzkiej naturze w ten sposób zjednoczonej z boską w osobie Syna, został uświęcony i namaszczony Duchem Świętym ponad miarę, mając w sobie wszelkie bogactwa mądrości i poznania. Upodobało się Ojcu, aby w nim mieszkała cała pełnia po to, aby będąc świętym, niewinnym, niesplamionym oraz pełnym łaski i prawdy, mógł być doskonale wyposażony do pełnienia urzędu Pośrednika i Poręczyciela. Którego to urzędu nie wziął sam na siebie, ale został na niego powołany przez swego Ojca, który również przekazał w jego ręce pełnię władzy i sądu oraz dał mu przykazanie, aby je pełnił.
4. Ten urząd Pan Jezus podjął całkowicie dobrowolnie Aby go sprawować, został zrodzony pod prawem i doskonale je wypełnił, poniósł karę nam należną, którą my powinniśmy ponieść i wycierpieć; za nas został uczyniony grzechem i przekleństwem. Zniósł najcięższe męki w swej duszy i najboleśniejsze cierpienia w swym ciele, został ukrzyżowany i umarł, i pozostał w stanie śmierci, choć nie oglądał skażenia. Trzeciego dnia powstał z martwych w tym samym ciele, w którym cierpiał, w którym także wstąpił do Nieba i zasiadł tam po prawicy swego Ojca, pełniąc wstawiennictwo, oraz powróci, aby sądzić ludzi i aniołów na końcu świata.
5. Pan Jezus przez swe doskonałe posłuszeństwo i ofiarowanie siebie samego, w którym przez wiecznego Ducha raz złożył siebie w ofierze Bogu, w pełni zaspokoił sprawiedliwość Boga, dokonał pojednania i nabył wieczne dziedzictwo w królestwie niebios dla wszystkich, których darował mu Ojciec.
6. Choć dzieło odkupienia nie zostało jeszcze dopełnione przez Chrystusa przed jego wcieleniem, to jednak moc, skuteczność i dobrodziejstwa z tego płynące były przekazywane jego wybranym przez wszystkie wieki sukcesywnie od początku świata w tych obietnicach i przez nie, przez typy, ofiary, w ktérych byt on objawiany i wyrażany jako potomstwo depczące głowę węża czy jako baranek zabity od założenia świata; który był wczoraj i jest dziś, ten sam i na wieki.
7. Chrystus w swym dziele pośredniczenia działa w zgodzie z obiema naturami, w każdej naturze czyniąc to, co dla niej właściwe. Jednak z powodu jedności osoby to, co jest właściwe jednej naturze, bywa czasami w Piśmie przypisywane osobie określonej nazwą drugiej natury.
8. Wobec wszystkich tych, dla których Zbawiciel uzyskał wieczne odkupienie, z pewnością i skutecznie je stosuje oraz im je przekazuje, wstawiając się za nimi i jednocząc ich ze sobą przez swojego Ducha. Objawia im W swoim Słowie i przez swoje Słowo tajemnice zbawienia, przekonując, by wierzyli i byli posłuszni, oraz zarządza ich sercami przez swoje Słowo i Ducha, przezwyciężając wszystkich ich wrogów swą wszechmocną potęgą mądrością. Czyni to W taki sposób takimi metodami, jakie są najbardziej zgodne z jego cudownym i niezbadanym rozporządzeniem. Wszystko to jest z dobrowolnej i absolutnej łaski, bez żadnego warunku uprzednio przewidzianego do jej uzyskania.
Wniosek
Te fundamentalne wyznania wiary dowodzą, ponad wszelką wątpliwość, że w długiej historii Kościoła istotne prawdy Ewangelii Jezusa Chrystusa zostały zachowane. Wiemy, że mamy po swojej stronie chrześcijan wierzących Biblii, od prawie dwóch tysiącleci, gdy głosimy bóstwo Chrystusa, wcielenie, doskonałe życie, cierpienie i śmierć za nas, cielesne zmartwychwstanie i wywyższenie po prawicy Boga jako Zbawiciela, Pana i Sędziego wszystkich. Dzięki łasce i niepokonanej opatrzności Boga było to główne przesłanie Kościoła i pozostanie takim aż do końca świata! Zostało nam ono przekazane jako święty depozyt, którym trzeba odpowiedzialnie zarządzać. Musimy studiować Ewangelię, wierzyć jej, pielęgnować i głosić ją, strzec jej oraz żarliwie o nią walczyć. Wreszcie, musimy przekazać ją następnemu pokoleniu bez wprowadzania jakichkolwiek zmian.
Fragment pochodzi z treści książki Pierwszeństwo Chrystusa
